dedektif

Dedektif Vikipedi

Dünyanın en büyük dijital sözlüğü Wikipedia (Vikipedi), ‘Dedektif nedir?’ sorusunu güzel ve öz şekli ile anlatmıştır. Sözlükte şöyle denilmektedir: ‘Dedektif, suçları soruşturmak ve suçluları yakalamakla görevli polislere denir.’ Ayrıca dedektifin nasıl olması gerektiğine de değinmiş: ‘Dedektif becerikli ve sabırlı olmalıdır, çünkü soruşturduğu konuda yalnızca bir ipucu bulmak için bile aylarca çalışmak zorunda kalabilir. Günümüzde kanıtlar bulmada bilimsel yöntemler büyük kolaylık sağlar, ama dedektif gene de büyük ölçüde soru sorma yöntemiyle çalışır.’ Kelimenin kökü üzerinden de şu şekilde bir bilgi verebiliriz: ‘Bulgu, tespit’ anlamına gelen Latince ‘detectus’  kelimesinden yola çıkarak, bu işi yapanlara da ‘detective’ denilmiştir ve Türkçe ’ye de ‘dedektif’ olarak geçmiştir. Aslen Fransızcadan dilimize geçmiş olan dedektif kelimesini daha çok Türkçeleştirilmiş hali ‘hafiye” dir. Özel dedektiflik; özel dedektif, teknik ekipmanı ve eğitimi ile dedektiflik hizmeti sunan, araştırma ve takipleri sürdüren şahıs veya şahısların genel adı olarak tanımlanabilir. Türkiye’de tüm alt yapısı hazırlanmış olmasına rağmen yasalaşmış bir ‘Özel Dedektiflik Kanunu’  yoktur. Bu yüzden Özel Dedektifliği; kanuni düzenlemesi olmayan bir ülkede sadece Global Uluslar Arası Özel Dedektiflik Kurumu “Master Detective Programı” mezunu ve/veya konusunda uzmanlık veya yüksek lisans eğitimini almış bir kriminal (suç bilimi) uzmanı ve bu bilimin dalında olan, suç psikolojisi veya kriminoloji dallarından birinde akademisyen olan biri yapabilmektedir.  Uluslararası hukuk düzenlemeleri ve mevcut uluslararası yasalarınca desteklenmekte olan özel dedektiflik ve özel dedektifin uluslararası çalışma hakları da bu düzenlemelerce oluşturulmaktadır. Vikipedi’de dedektifliğin gelişimine de değinmişlerdir. ‘Dedektiflik, batı ülkelerinde polis teşkilatının güçlenmesi ile önem kazanıyor.’ denilmektedir. Ayrıca bu dönemden başlayarak, dedektiflik;  öykülere, romanlara ve filmlere de çokça konu olmuştur. Bu eserlerde yaptıkları işin zorluğu, özverileri ve adaletleri anlatılmıştır. Öyle ki gerçek hayatta da dedektifler, bu erdemleri bünyelerinde barındırmak zorundadırlar.